Xin kính chào các bác sĩ. Em mới làm mẹ lần đầu, con em được 73 ngày tuổi, cân nặng lúc 2 tháng là 5.5kg và chiều dài là 59cm. Con em bị trào ngược dạ dày thực quản từ hồi còn trong tháng, em đã đưa bé đi khám ở Nhi đồng 1 và Nhi đồng 2. Tình trạng đã khả quan hơn rất nhiều, bé đã sử dụng Motilium và chia nhỏ cữ bú 2 tiếng/lần. Nhưng em có một số thắc mắc mong được bác sĩ tư vấn và hướng dẫn em cụ thể, em xin cảm ơn.
Bé hay bị đổ mồ hôi đau, nhưng chỗ đổ mồ hôi đều ít tóc mọc và đổ mồ hôi lưng nữa..vậy bé bị đổ mồ hôi trộm không bác sĩ?
Nếu được, em mong bệnh viện mình có xuất bản 2 cuốn cẩm nang dành cho các bà mẹ có con bị trào ngược để các mẹ biết chính xác cách chăm sóc con, chứ không phải như hiện nay, mơ hồ và toàn học hỏi truyền miệng lẫn nhau thông qua các mẹ đã có con bị và khỏi. Nếu có sách, bệnh viện thì các mẹ vô cùng cảm ơn và em nghĩ các mẹ đều sẵn sàng mua sách dù với chi phí nào đi chăng nữa. Vì bác sĩ ơi, nhìn con ọc là mình đau xót lắm, nước mắt tự nhiên tuôn trào như bị ai đánh vậy đó. Thương con lắm bác sĩ ơi. Mong nhận được hồi âm từ bác sĩ, em xin chân thành cám ơn.
Trả lời
Bé em đang phải sử dụng gối dành riêng cho trẻ trào ngược dạ dày được mua tại BV Nhi đồng 1. Nếu em vẫn sử dụng gối này liên tục thì bé sao biết lật, bò được ah. Vì bé ngủ torng tư thế nửa ngồi nửa nằm, nhìn tội lắm và cho em hỏi cách sử dụng gối này như thế nào để đạt hiệu quả cao nhất. Em đang cho bé của em nằm ngủ liện tục trên gối. Hôm nào em cho bé nằm nửa tiếng bế xuống, ngủ thẳng là bé vẫn vẹo người, nhợn nhợn đòi ọc sữa, nên em không dám cho bé nằm thẳng mà lúc nào cũng nằm trên gối, nên bé ít bị ọc (một tuần ọc khoảng 2 ngày, mỗi ngày 1-2 lần, lúc còn trong tháng ọc qua miệng và mũi, nay ọc qua miệng như vòi nước phun)
Cách chính xác và hiệu quả nhất để cho bé ợ hợi sau khi bú là như thế nào ah: vác thẳng bé qua vai cho ợ hơi hay cho bé ngồi trên đùi mình, rồi mình lung cho bé ợ hơi. Mong được bác sĩ hướng dẫn cụ thể ah
Bé em đang bú 2 giờ/lần nhưng vì bú mẹ nên em không biết được chính xác lượng sữa mà bé bú, em không biết con có bú đủ sữa hay thiếu sữa, trong độ tuổi của con em là 73 ngày thì mỗi cữ như vậy bú khoảng bao nhiêu ml là được ah. Bé m mỗi tháng tăng 1kg, mới sinh 3.3kg, 1 tháng 4.4kg, 2 tháng 5.5kg
Em được biết bé bị bệnh này là do dạ dày của bé còn nằm ngang, vậy khi nào em biết con em đã khỏi bệnh hẳn, và dạ dày đã bình thường, em có phài đưa con đi siêu âm lại không?
Em muốn tập cho bé nằm thẳng thì phải tập như thế nào, lúc nào được, nếu em cho bú, ợ hơi, bế khoảng 30 phút, sau đó cho bé nằm trên gối 30 phút nữa. Rồi em bé còn nằm thẳng hơi nghiêng sang trái thì có được không?
Chào bạn,
Bạn nuôi con rất giỏi, bé bị trào ngược dạ dày thực quản mà vẫn lên cân tốt. Bạn yên tâm rằng bệnh của bé sẽ từ từ khỏi theo thời gian, khi dạ dày phát triển hơn. Hiện tại, bệnh của bé cũng đã giảm nhiều. Bạn có thể cho bé nằm ngủ trên ghế đu đưa của trẻ nhỏ (giống như nằm ghế bố của người lớn), để đảm bảo tư thế nằm dốc 30 độ. Mình chỉ tập cho bé lật khi bé thức và bụng đói nên bạn không cần lo là bé sẽ không biết lật, biết trườn. Bạn có thể vác bé lên vai sau khi bú để sữa trong dạ dày xuống ruột nhanh hơn và có thể bế tư thế này khi bé thức để tập cho cổ bé cứng. Bé của bạn có thể bị thiếu vitamin D, bạn nên cho bé phơi nắng sớm mỗi ngày và uống 400 UI vitamin D3 mỗi ngày. Ý tưởng soạn những thông tin hướng dẫn chăm sóc trẻ bị trào ngược dạ dày thực quản của bạn rất hay, chúng tôi sẽ cố gắng thực hiện.
Làm gì khi trẻ bị trào ngược dạ dày thực quản
Con tôi từ khi trong tháng đã bị ọc sữa mặc dù mỗi lần bú khoảng 10 phút là bế lên vai ợ xong vẫn ọc có khi đang bú bé khóc giãy giụa vì sữa muốn trào ngược lên tôi phải vuốt lưng bé hay vác vai dỗ dành bé mà bé vẫn ọc đến nay đã được gần 3 tháng rưỡi mà sao bé vẫn còn bị oc. Cách đây 3 tuần tôi có đi bác sĩ cho bé uống Motilium và Debridat được 2 tuần mà vẫn không bớt . Bé vẫn lên cân bình thường mỗi tháng 1 kg, khi sinh bé đựơc 3kg3 đến nay gần 7kg. Xin hỏi tôi phải làm gì cho bé khỏi ọc vì thấy con ọc như ói rất khó chịu tôi rất đau lòng mà không biết làm gì ? Xin cám ơn!(trần thị liên thảo)
Trả lời:
Theo trong thư bạn mô tả, có thể con bạn bị chứng trào ngược dạ dày thực quản (TNDDTQ). Chứng trào ngược dạ dày thực quản khá phổ biến ở trẻ em. Đó là tình trạng dịch tiết dạ dày trào ngược lên thực quản. Nó có thể là hiện tượng sinh lý, cũng có khi là triệu chứng của một bệnh nào đó. Chính vì vậy nên nhiều bậc cha mẹ xem thường và để xảy ra hậu quả nghiêm trọng.
Trào ngược dạ dày thực quản sinh lý xảy ra do trẻ ăn quá no, nuốt hơi nhiều trong khi bú. Trong trường hợp này, trẻ sẽ trớ ngay sau bữa ăn hoặc lúc đang bú, số lần bị rất ít, thoáng qua hoặc mỗi ngày một lần. Bản thân chứng trào ngược sinh lý không nguy hiểm nhưng có thể gây sặc và dẫn đến tử vong do tắc đường thở, cần được cấp cứu nhanh.
Trong trào ngược bệnh lý, triệu chứng này xảy ra thường xuyên, thường là khi thay đổi tư thế. Trẻ có thể bị nôn ra máu, nuốt khó, khóc nhiều, từ chối bú, uốn éo vặn người... Theo bác sĩ Phạm Thị Ngọc Tuyết, Trưởng khoa Tiêu hóa 2 Bệnh viện Nhi Đồng 2, trào ngược dạ dày thực quản có thể lại gây ra nhiều biến chứng nặng nề nếu trẻ không được điều trị sớm. Dịch dạ dày có axít nên lâu ngày sẽ gây loét niêm mạc thực quản, dẫn đến hẹp thực quản. Từ đó, trẻ sẽ bú khó, nuốt đau và ngày càng nôn nhiều hơn. Đến lúc trẻ ọc sữa hoặc thức ăn qua đường mũi thì bệnh đã ở giai đoạn nặng. Nếu trào ngược xảy ra trong lúc trẻ ngủ nằm đầu thấp, không được phát hiện kịp thời cũng dẫn đến tử vong do tắc thở.
Vì vậy, trẻ bị trào ngược cần được đi khám sớm. Nếu được điều trị trước 12 tháng tuổi, cơ vòng thực quản sẽ co bóp trở lại như trẻ bình thường. Sau thời điểm này, khả năng khỏi bệnh rất thấp, trẻ dinh dưỡng không đủ nên chậm phát triển, đề kháng kém và dễ mắc các bệnh nhiễm trùng.
Một số nguyên tắc chăm sóc trẻ bị trào ngược dạ dày thực quản:
Làm đặc thức ăn
Bạn có thể làm đặc thức ăn bằng cách bổ sung 1 muỗng canh bột gạo (bột gạo đã được chế biến sẵn) vào 60ml – 120 ml sữa.
Đối với trẻ bú mẹ, bạn nên cho trẻ bú mẹ nhiều lần, ngoài ra có thể vắt sữa mẹ và pha thêm bột gạo vào sữa mẹ.
Làm đặc thức ăn có tác dụng làm giảm tần xuất nôn trớ, kéo dài giấc ngủ của trẻ và giảm hiện tượng quấy khóc của trẻ. Ngòai ra, làm đặc thức ăn làm tăng năng lượng giúp trẻ tăng cân tốt hơn, nhưng đồng thời làm tăng nguy cơ táo bón ở trẻ cũng như làm giảm khả năng hấp thu của canxi có trong sữa.
Nếu bạn không có thời gian hoặc không muốn làm đặc thức ăn bằng cách pha bột vào sữa thì bạn có thể sử dụng sữa công thức dành cho trẻ bị TNDDTQ:
Sữa công thức được bổ sung thêm chất xơ (gôm) thiên nhiên. Các chất xơ tự nhiên này không bị ảnh hưởng bởi pH dịch vị vì vậy phát huy tác dụng trên cả chứng nôn trớ và trào ngược bằng cách làm sệt sữa trong bình và duy trì độ sệt trong dạ dày và không có ảnh hưởng đến thành phần dinh dưỡng của công thức sữa. Lưu ý: pha sữa với nước sôi để nguội 85o, khi nguội đi sữa sẽ trở nên đặc lại do đó nên dùng muỗng hay núm vú có lỗ to hơn để bé dễ ăn. Sau khi pha sữa cần đóng chặt nắp hộp và để nơi khô ráo, mát mẻ. Không nên để sữa đã pha trong tủ lạnh quá 24 giờ. Nên dùng sản phẩm trước hạn sử dụng và trong vòng 4 tuần sau khi mở.
Sử dụng sữa có đạm thủy phân
Một số tác giả cho rằng TNDDTQ là biểu hiện của dị ứng sữa bò. Vài nghiên cứu đã chứng minh rằng dị ứng sữa bò là nguyên nhân của khỏang 20% TNDDTQ ở trẻ nhũ nhi. Một nghiên cứu trên 204 trẻ bị TNDDTQ có đến 41% trẻ bị dị ứng sữa bò và biểu hiện trào ngược được cải thiện khi lọai trừ sữa và sản phẩm sữa khỏi chế độ ăn của trẻ hoặc sử dụng sữa có đạm thủy phân (làm giảm tỉ lệ dị ứng). Ngòai ra khi cho trẻ bú sữa có đạm thủy phân giúp cho trẻ tiêu hóa tốt hơn, dạ dày được làm trống sau bú nhanh hơn cũng có tác dụng là giảm hiện tượng TNDDTQ. Bạn có thể sử dụng sữa thủy phân có trên thị trường Việt Nam như Pregestimil (Mead Johnson), NAN HA (Nestle), Dumex HA(Dumex).
Bạn nên tránh cho trẻ ăn một số thực phẩm làm tăng TNDDTQ
- Nước cam, quýt, bưởi
- Chế độ ăn giảm chất béo được khuyến nghị cho bà mẹ và trẻ nhũ nhi bị TNDDTQ So-co-la, café
- Thức ăn chiên hoặc nhiều dầu
- Tỏi, hành, thức ăn cay
- Xốt cà chua và những thực phẩm chế biến kèm xốt cà chua.
Tư thế trẻ sau bữa ăn
- Bế thẳng trẻ sau ăn khỏang 20 - 30 phút.
- Trẻ ngủ với đầu giường nâng cao 30o
- Tránh cho trẻ nằm hoặc đi ngủ ngay sau khi ăn, ít nhất sau 2-3 giờ.
- Bạn cần cho trẻ mặc quần áo rộng.