Quyền lợi của người bán thuốc thú y quá lớn, tiếp thị tận ngõ ngách hộ chăn nuôi kích thích lựa chọn của nông dân không được tập huấn, thiếu kiến thức.
Trước nhiều ý kiến cho rằng, chất cấm trong nông nghiệp, đặc biệt là trong chăn nuôi vẫn được sử dụng không kiểm soát và khó tin tưởng có thể quản lý được trong năm 2016, Phó Chủ tịch Hiệp hội chăn nuôi Đông Nam Bộ Nguyễn Văn Ngọc lại tin tưởng điều này.
Ông Nguyễn Văn Ngọc cho hay, từ khi Luật Hình sự áp dụng đối với việc sử dụng chất cấm trong chăn nuôi cùng với việc ban hành danh mục các chất cấm sử dụng trong chăn nuôi như Salbutamol, clenbutero, cimaterol, ractopamine… dùng để kích thích tăng trưởng (tạo nạc, tăng trọng) cho gia súc, gia cầm được ban hành, tâm lý nhiều hộ gia đình chăn nuôi đã thay đổi và cẩn trọng hơn trong lựa chọn thuốc cũng như thức ăn chăn nuôi.
"Đa phần nông dân sản xuất nông nghiệp ta là những hộ nông sản xuất nhỏ lẻ. Trong số đó lại có một bộ phận không có kiến thức về chăn nuôi, không có tập huấn cách chăn nuôi mới hoặc được tập huấn nhưng không nghe theo mà cố hữu suy nghĩ tự ra hiệu thuốc thú y để mua những sản phẩm thuốc được quảng cáo", ông Ngọc nhận định.
Chăn nuôi nhỏ lẻ mới là sức hút đối với chất cấm nông nghiệp.
Theo ông Ngọc, lực lượng tiếp thị của các nhà sản xuất thức ăn, các loại thuốc kháng sinh, của người bán hàng thuốc thú y đông đảo và tiếp cận sâu vào từng ngõ ngách của người dân, tiếp thị tận nơi bằng hình thức đi rong, bán dạo sẽ gây chú ý với nông dân bởi tính tiện lợi. Người nông dân dễ dàng lựa chọn các sản phẩm thuốc theo các tư vấn bán thuốc.
Quyền lợi của người bán thuốc quá nhiều. Họ được phép ép người tiêu dùng mua thuốc. Có thể bệnh đó chỉ cần 1 loại thuốc nhưng họ kê khai nhiều thêm thành 2, 3 loại thì người mua cũng phải nhắm mắt đi mua.
Người nông dân khi đó mua vô tội vạ các loại thuốc, thức ăn mà không biết đến công dụng và tác hại ra sao.
"Thực chất người nông dân nhỏ lẻ bị lừa chứ không phải họ cố ý", ông Ngọc khẳng định.
Trong khi đó, lực lượng cán bộ thú y chưa thể tiếp cận sâu hơn. Điều này gây ảnh hưởng tới nhận thức của người nông dân và thúc đẩy họ tiêu dùng.
Chỉ cần làm được điều này, thậm chí có các loại hóa chất trôi nổi trên thị trường, thì người nông dân cũng không sử dụng.
Giải pháp đối với nhóm người chăn nuôi nhỏ lẻ được ông Ngọc cho hay bước đầu phải nâng cao nhận thức của người nông dân các kiến thức cần có về hóa chất, quy trình chăn nuôi sạch, chăn nuôi đảm bảo chất lượng, dinh dưỡng.
"Hãy nghe lời cán bộ thú y chứ đừng nghe những lời tư vấn bán thuốc. Bởi thực chất, những người bán thuốc cũng có những quyền lợi quá lớn và mục tiêu lợi nhuận bán sao được nhiều thuốc càng tốt hơn mục tiêu chữa khỏi bệnh cho vật nuôi", ông Ngọc cảnh báo.
Trong khi đó, tham gia các khóa tập huấn chăn nuôi, người nông dân hoàn toàn có thể nắm được các kiến thức mới để chăn nuôi tốt hơn chứ không phụ thuộc vào thuốc phòng chữa bệnh bằng kháng sinh.
Cán bộ thú y ở tuyến gần nhất có thể là người phổ biến những kiến thức này.
Nhà nước đã có vai trò hướng dẫn, nông dân cũng phải có vai trò học hỏi, nắm bắt kiến thức để điều chỉnh chăn nuôi.
Cùng với các công tác kiểm soát chất cấm trên thị trường và sự vào cuộc quyết liệt của Bộ Nông nghiệp thời gian qua, ông Ngọc tin tưởng kiểm soát chất cấm sẽ không còn là câu chuyện nghe rồi "chẹp miệng, lắc đầu".
Chăn nuôi lớn: Dễ kiểm soát, lợn nhuận cao, tiêu dùng đảm bảo
Vị Phó Chủ tịch Hiệp hội chăn nuôi Đông Nam Bộ cho rằng, đối với các doanh nghiệp chăn nuôi, từng đồng chi phí sẽ gắn vào lợi ích kinh doanh nên quá trình chăn nuôi sẽ được kiểm soát tỉ mỉ, chất lượng và các chỉ tiêu về an toàn thực phẩm cũng sẽ được đảm bảo.
Doanh nghiệp vẫn sử dụng các chất kích thích nhưng họ có thời gian ngưng trước khi sản xuất, các hóa chất này trong cơ thể vật nuôi sẽ được phân rã trước khi xuất chuồng chứ không có kiểu hôm trước xuất chuồng thì đêm nay tiêm thuốc.
Nhắc tới mô hình doanh nghiệp kinh doanh thực phẩm của Mỹ, ông Ngọc cho hay doanh nghiệp được quản lý chặt chẽ bởi nhà nước vì con số của họ ít hơn và làm việc tập trung.
Vốn là những doanh nghiệp lớn, họ cũng chú trọng lợi nhuận trên hết và cơ quan nhà nước hoàn toàn kiểm soát được quy trình sản xuất này, họ cho phép người dân sử dụng. Khi sử dụng các loại hóa chất trong chăn nuôi, doanh nghiệp đó hoàn toàn phải có quy trình và trong đó phải có thời gian ngừng trước khi giết mổ.